Kinderen op klimrek

Gemeenten en jongerenparticipatie

Kinderen hebben het recht om hun mening te geven. Dat staat in het Kinderrechtenverdrag. Ongeacht hun leeftijd. En over alles dat hen direct of indirect raakt. Ook binnen een gemeente.

Participatie in Child Friendly Cities

Het kan dus gaan over welke zorg ze nodig hebben, over wat ze nodig hebben als er niet genoeg geld is in het gezin, over het beleid voor veiligheid op straat of over beleid voor speeltuinen. De mening van kinderen en jongeren is belangrijk, omdat het beleid en werk van de gemeente ermee verrijkt en versterkt wordt. En jongeren hebben laten weten graag mee te praten binnen hun gemeente over onderwerpen die voor hen relevant zijn. Leven kinderrechten en het recht op participatie binnen alle afdelingen van uw gemeente? 

Artikel 12 van het Kinderrechtenverdrag

De Staten die partij zijn, verzekeren het kind dat in staat is zijn of haar eigen mening te vormen, het recht die mening vrijelijk te uiten in alle aangelegenheden die het kind betreffen, waarbij aan de mening van het kind passend belang wordt gehecht in overeenstemming met zijn of haar leeftijd en rijpheid. 

Mening van kinderen weegt mee

Het recht op participatie houdt in dat kinderen en jongeren hun mening mogen geven en ook dat hier serieus naar geluisterd wordt. Het betekent niet dat ze altijd gelijk krijgen. Elke gemeente heeft ook rekening te houden met allerlei andere belangen en meningen. Gemeenten wegen bij het nemen van beslissingen alle belangen tegen elkaar af. De gemeente neemt op basis van al die informatie een beslissing. Als de gemeente anders beslist dan de kinderen en jongeren wilden, is het belangrijk dat de gemeente deze beslissing aan hen uitlegt. Als er mogelijkheden zijn voor bezwaar of een klacht, dient de gemeente kinderen en jongeren daarop te wijzen. Wanneer woog u de mening van kinderen of jongeren expliciet mee in uw werk? 

Goede informatie en ondersteuning

Kinderen hebben recht op betekenisvolle participatie. Het is daarom bijvoorbeeld belangrijk dat kinderen en jongeren toegang hebben tot informatie en dat zij die op de juiste en voor hen begrijpelijke manier krijgen. Ook is het belangrijk dat ze ondersteund worden om de informatie te kunnen begrijpen, hun gedachten daarover te vormen en hun mening te geven. Dat kan door hun ouders, maar bijvoorbeeld ook op school of door een medewerker van de gemeente. Heeft uw gemeente een ambtenaar hiervoor aangewezen? Bekijk ons overzicht voor betekenisvolle participatie.

Welke kinderen en jongeren betrekken

Steeds meer gemeenten hebben een jongeren- of kinderraad en dat is een heel mooie ontwikkeling. Maar daarmee is de gemeente er nog niet. Want in die raad zit maar een klein deel van de minderjarigen uit een gemeente en zij weten niet alles. Het is belangrijk om ook minder zichtbare kinderen en jongeren te betrekken. Of om voor specifieke thema's op zoek te gaan naar kinderen en jongeren die daar meer over weten. Kinderen en jongeren kunnen zelf ook meedenken over hoe een gemeente andere kinderen en jongeren kan bereiken. Welke kinderen en jongeren betrekt uw gemeente? 

Samenwerking scholen en gemeenten

Participatie doe je niet alleen. Daarom moedigt UNICEF Nederland gemeenten en scholen aan om samen te werken. Het is belangrijk dat kinderen en jongeren een stem hebben in het beleid van de gemeente. Zij hebben hier recht op. School vormt een belangrijke plek waar kinderen en jongeren meer kunnen leren over hun recht op participatie en het werk van gemeenten. Dit kan in het kader van het burgerschapsonderwijs. Ook biedt UNICEF Nederland een gastles over dit belangrijke kinderrecht. Vervolgens kunnen klassen een bezoek aan het gemeentehuis brengen, om daar mee te denken over een concreet vraagstuk. Slaat u als school en gemeente de handen ineen? 

Welke plek geeft uw gemeente aan kinderen en jongeren? Download het stappenplan van Child Friendly Cities Nederland om met zes vragen de visie op de jeugd in uw gemeente vorm te geven.

Voorbeelden van hoe gemeenten participatie invulling geven:

Bekijk hieronder twee voorbeelden van jongerenparticipatie

Video over gemeente Eemsdelta, met Marlies de Jong-Van der Hilst (Aanjager JongGOUD Eemsdelta) en kinderen van Openbare Basisschool de Optimist. Kinderen worden betrokken bij invulling van artikel 31, vrije tijd en spel: wat doen we met het bos? 

Video over hoe Lisa van Woersem, beleidsadviseur Cultuurzaken Utrecht en de Jongerenraad Utrecht samen nadenken over het opstellen van beleid op nachtleven voor jongeren (artikel 31)

Meer informatie