Audrey gaf nooit op

Audrey Hepburn was mooi van buiten én van binnen. Tot op de dag van vandaag herinnert iedereen haar zich niet alleen als de wereldberoemde filmster, maar ook als de vrouw die namens UNICEF opkwam voor kinderen in de hele wereld.

Meteen na haar benoeming tot Goodwill Ambassadeur van UNICEF, bracht Audrey een beweging op gang. Ze bleef zich inzetten voor kinderen, zelfs toen ze door haar ziekte alleen nog puur op wilskracht verder kon.

Ze reisde in de vier jaar dat haar ambassadeurschap duurde naar onder andere Ethiopië, Turkije, Venezuela, Ecuador, Bangladesh, Thailand, Somalië en Soedan.

Tussen haar reizen door sprak ze met politici, hielp UNICEF bij het werven van fondsen, presenteerde, lobbyde en gaf interviews, soms wel vijftien op een dag. Ze had er bijna een dagtaak aan, een die bovendien haaks stond op haar leven als filmster. Maar ze voelde zich in haar element, was onvermoeibaar en vol vuur, want ze vond het een voorrecht om kinderen te kunnen helpen.

Audrey hielp niet alleen hen, maar ook zichzelf. Dankzij haar werk voor UNICEF voelde ze zich niet langer machteloos door de onbeschrijflijke ellende van kinderen en hun moeders die ze op tv zag, antwoordde ze als journalisten haar de 'waarom-vraag' stelden.

Ondervoed en misselijk

Dat Audrey Hepburn voor UNICEF koos, had niet alleen te maken met haar behoefte om van de wereld een betere en rechtvaardiger plek te maken voor kinderen. Het had ook een persoonlijke reden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog woonde Audrey met haar moeder Ella en halfbroers Alexander en Ian in Arnhem. In september 1944 stokte daar de opmars van de geallieerden door het mislukken van Operatie Market Garden, zodat Audrey de Hongerwinter meemaakte.

Zwaar ondervoed at ze zichzelf misselijk toen na de bevrijding vrachtwagens van het Rode Kruis en UNICEF de inwoners van Arnhem voedsel kwamen brengen. "Ik weet wat UNICEF voor kinderen betekent, omdat ik zelf als kind hulp heb gekregen", vertelde ze na haar benoeming tot ambassadeur. "UNICEF is mij al dierbaar sinds ik in 1945 die dozen voedsel en dekens zag."

Audrey Hepburn (1929-1993), actrice en Goodwill Ambassadeur van UNICEF

“UNICEF is mij al dierbaar sinds ik in 1945 die dozen voedsel en dekens zag.”

Audrey Hepburn (1929-1993), actrice en Goodwill Ambassadeur van UNICEF

Audrey en Paul

Het is aan Audrey te danken dat cabaretier Paul van Vliet haar voorbeeld volgde en in 1992 ambassadeur van UNICEF werd. "Op een dag vroeg het UNICEF-kantoor in Genève of ik Audrey Hepburn wilde bellen", herinnert Paul zich. "Ze had een video van mijn show 'Over Leven' gezien en wilde met me praten. Ik was een beetje zenuwachtig voor dat gesprek, want Audrey was een wereldberoemde filmster, een soort onbereikbare godin.

Maar ze was ook ontzettend aardig." Audrey en Paul werden vrienden voor het leven. Ze vroeg hem of hij ambassadeur van UNICEF Nederland wilde worden. "Ik heb twee minuten nagedacht voordat ik 'ja' zei. Een beter doel dan kinderen bestaat er niet. Audrey's bevlogenheid maakte dat ik UNICEF omarmde en nooit meer heb losgelaten."

Realistisch

Bevlogen, lief, gevoelig: het zijn eigenschappen die hand in hand kunnen gaan met een naïef wereldbeeld. Maar Audrey had een zeer realistische kijk op de zaken. Ze vond dat westerse landen hun verantwoordelijkheid moesten nemen voor kinderen in ontwikkelingslanden. Ze was er ook van overtuigd dat de inwoners van het rijke deel van de wereld te weinig wisten van de omstandigheden in armere landen.

In een interview met het tijdschrift Avenue zei Audrey daarover: "Het is verbazend hoe weinig mensen weten van de situatie in ontwikkelingslanden. Ja, ze weten dat er geleden wordt en dat de kinderen in Afrika sterven van de dorst, maar ze weten niet wat er voor die kinderen gedaan kan worden. En uit onwetendheid zeggen mensen al gauw: je kan er niets aan doen, het is een bodemloze put, een druppel op een gloeiende plaat. Maar er kan wél wat gedaan worden."

Onvervangbaar

Op 20 januari 1993 overleed Audrey Hepburn in Zwitserland aan de gevolgen van darmkanker. Het jaar daarvoor bezocht ze voor UNICEF nog Somalië, Kenia, Groot-Brittannië, Zwitserland, Frankrijk en de VS. Ze wilde tot vlak voor haar dood van geen wijken weten en toen ze toch afscheid moest nemen van het leven, verloor UNICEF een onvervangbare ambassadeur.

"De dood van Audrey Hepburn betekent een pijnlijk en onherstelbaar verlies voor haar familie en vrienden, voor kinderen in de hele wereld en voor UNICEF, de organisatie waaraan ze de laatste vier jaar van haar leven zo'n groot deel van haar tijd wijdde", zei James P. Grant, directeur van UNICEF Internationaal vlak na haar overlijden.

Audrey Hepburn, icoon uit de film- en modewereld, werd een icoon van UNICEF en van alle kinderen waarvoor ze zich zo hartstochtelijk inzette. En dat houdt haar nog altijd springlevend.

Eerbetoon aan Audrey Hepburn

Gemeentemuseum Den Haag wijdt een unieke tentoonstelling aan het leven en werk van de Franse couturier Hubert de Givenchy. Hierin is een grote rol weggelegd voor Audrey Hepburn, die zijn creaties droeg in filmklassiekers als 'How to steal a Million' en 'Breakfast at Tiffany's'. Daarmee maakte zij en passant de little black dress van de ontwerper tot de jurk der jurken, het tijdloze kledingstuk dat iedere vrouw volgens modekenners in de kast moet hebben hangen. Ook Audrey's rol als Goodwill Ambassadeur van UNICEF krijgt in de tentoonstelling veel aandacht.

Gemeentemuseum Den Haag
To Audrey with Love
26-11-2016 t/m 26-3-2017
www.gemeentemuseum.nl

Gerelateerd aan dit onderwerp